Od 1 stycznia 2012 r. rozchód waluty będziemy wyceniać według średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego rozchód środków z rachunku. Dotychczas stosowaliśmy metodę FIFO i uważamy, że od nowego roku nadal można tę zasadę stosować. Jak ustalić w tym przypadku różnice kursowe? Czy powstaną różnice kursowe między wyceną zobowiązania i dodatkowo na rachunku walutowym?

Do wyceny rozchodu walut obcych z rachunku walutowego można stosować kurs:

a) średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień zapłaty lub

b) historyczny, czyli kurs, po jakim wyceniono wpływ waluty obcej na rachunek walutowy.

Z pytania wynika, iż jednostka do wyceny rozchodu środków z rachunku walutowego stosowała dotychczas metodę FIFO. Obecnie nadal może tę zasadę stosować. Może również zmienić ten sposób wyceny i przyjąć do wyceny kurs średni NBP. Przy czym sposób wyceny powinien być zapisany w dokumentacji opisującej przyjęte zasady rachunkowości.

W sytuacji gdy jednostka do wyceny rozchodu środków z rachunku walutowego zastosuje kurs średni NBP z dnia poprzedzającego dzień ich wypływu, powstaną różnice kursowe od własnych środków pieniężnych oraz różnice kursowe na rozrachunkach.

Jeżeli wypływ środków jednostka wyceni według kursu, po jakim waluta wpłynęła na rachunek walutowy (tzw. kurs historyczny), to różnice kursowe od własnych środków pieniężnych nie powstaną. Jednostka rozliczy różnice kursowe tylko na rozrachunkach.

I. Założenia:

1. Jednostka, będąca polskim podatnikiem VAT UE, zakupiła u kontrahenta niemieckiego (podatnika podatku od wartości dodanej) towar handlowy, który otrzymała 4 stycznia 2012 r. Wartość transakcji na podstawie faktury wystawionej 3 stycznia 2012 r. wynosiła: 10.000 EUR.

2. Średni kurs NBP w dniu poprzedzającym dzień wystawienia faktury, tj. 2 stycznia 2012 r., wynosił: 4,4640 zł/EUR. Równowartość transakcji w złotych wynosiła więc: 10.000 EUR × 4,4640 zł/EUR = 44.640 zł.

3. Za towar zapłacono 4 stycznia 2012 r. z walutowego rachunku bankowego jednostki. Do wyceny rozchodu jednostka stosuje kurs historyczny (FIFO). Kurs historyczny zastosowany do wyceny rozchodu waluty z rachunku wynosił: 4,4100 zł/EUR.

4. W przykładzie pominięto kwestię VAT.

II. Dekretacja:
 

III. Księgowania:

I. Założenia:

1. Na podstawie danych z poprzedniego przykładu, przy założeniu że jednostka rozchód środków z własnego konta walutowego wycenia po kursie średnim.

2. Średni kurs NBP w dniu poprzedzającym dzień zapłaty zobowiązania, tj. 3 stycznia 2012 r. wynosił: 4,4597 zł/EUR.

II. Dekretacja:
 

III. Księgowania:

Jak wynika z obu przykładów - a więc niezależnie od kursu zastosowanego do wyceny - kwota różnic kursowych wynosi tyle samo, tj.: 540 zł.