Wynik finansowy danej jednostki ustalany jest na koncie 86 "Wynik finansowy". Na koniec roku obrotowego na konto to przenosi się wszystkie zrealizowane (należne) jednostce przychody i koszty związane z tymi przychodami, straty i zyski nadzwyczajne, a także podatek dochodowy i inne obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego.
| Ustalony przez jednostkę na koncie 86 wynik finansowy w postaci zysku netto (saldo Ma konta 86) lub straty netto (saldo Wn konta 86) wykazywany jest w pasywach bilansu w pozycji A.VIII. "Zysk (strata) netto" odpowiednio jako wielkość dodatnia (zysk) lub wielkość ujemna (strata). Sposób ustalania wyniku finansowego zależy od przyjętego przez jednostkę sposobu sporządzania rachunku zysków i strat (w postaci porównawczej lub kalkulacyjnej) oraz zasad ewidencji i rozliczania kosztów. |
Porównawczy rachunek zysków i strat może być stosowany, gdy jednostka prowadzi ewidencję kosztów tylko w układzie rodzajowym (na kontach zespołu 4) lub jednocześnie w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym (na kontach zespołu 4 i 5). Wykluczone jest stosowanie tego wariantu w sytuacji, gdy jednostka prowadzi ewidencję kosztów tylko na kontach zespołu 5. W sytuacji gdy jednostka prowadzi ewidencję kosztów wyłącznie na kontach zespołu 5 lub jednocześnie na kontach zespołu 4 i 5, może być stosowany wariant kalkulacyjny rachunku zysków i strat.
Oba warianty rachunku zysków i strat dają ten sam rezultat (wynik) - wynik finansowy obliczony według wariantu porównawczego ma taką samą wartość, jak wynik finansowy obliczony według wariantu kalkulacyjnego.
Niezależnie od sposobu sporządzania rachunku zysków i strat na konto 86 "Wynik finansowy" przenoszone są uzyskane przez jednostkę przychody ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów, wartość sprzedanych towarów i materiałów w cenie zakupu (nabycia), pozostałe przychody i koszty operacyjne, przychody i koszty operacji finansowych, zyski i straty nadzwyczajne oraz obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego.
W jednostkach sporządzających porównawczy rachunek zysków i strat na konto 86 "Wynik finansowy" przenoszone są ponadto:
wszystkie poniesione koszty rodzajowe, zgromadzone na koncie 40 "Koszty według rodzajów",
zmniejszenia bądź zwiększenia stanu produktów oraz rozliczeń międzyokresowych kosztów - w korespondencji z kontem 49 "Rozliczenie kosztów",
obroty wewnętrzne - w korespondencji z kontem 79-0 "Obroty wewnętrzne".
W przypadku sporządzania rachunku zysków i strat metodą porównawczą i prowadzenia równocześnie kont zespołu 4 i 5 przeksięgowania konta 49 "Rozliczenie kosztów" na konto wyniku finansowego dokonuje się po uwzględnieniu księgowania na tym koncie:
salda konta 70-1 "Koszt sprzedanych produktów" (Wn konto 49, Ma konto 70-1) oraz
salda konta 79-1 "Koszty obrotów wewnętrznych" (Wn konto 49, Ma konto 79-1).
Natomiast w jednostkach sporządzających kalkulacyjny rachunek zysków i strat na konto "Wynik finansowy" przenoszone są ponadto:
rzeczywisty koszt wytworzenia sprzedanych produktów, ujmowany na koncie 70-1 "Koszt sprzedanych produktów",
koszty ogólnego zarządu i koszty sprzedaży - jeżeli nie obciążają konta 70-1 "Koszt sprzedanych produktów".
Przy sporządzaniu rachunku zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym przy jednoczesnym stosowaniu ewidencji księgowej kosztów w układzie rodzajowym i według miejsc ich powstawania (zespół 4 i 5), koszty rodzajowe nie są przenoszone na konto 86. Salda tych kont są na koniec roku obrotowego przenoszone na stronę Wn konta 49 "Rozliczenie kosztów".